“De schaduwkanten van namaak mogen meer worden belicht”

Douanemedewerker Baukje Rigter over het belang van de bestrijding van merkvervalsing.

In opdracht van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat draagt de Douane bij aan de bestrijding van merkvervalsing. Baukje Rigter, lid van het landelijk team Intellectueel Eigendomsrecht (IER), over het belang van deze taak. “Wereldwijd gaan er in deze clandestiene handel vele miljarden om.”

“Vanuit Groningen stuurt ons team de aanpak van inbreuk op merkrechten aan voor de hele Douane”, zegt Rigter. “Als expertisecentrum zijn wij 24/7 bereikbaar voor onze collega’s in het land – vooral vraagbaken IER kloppen bij ons aan, voor ondersteuning en advies bij constateringen van namaak. Daarnaast onderhouden we veel contacten buiten onze eigen dienst. Zoals met tal van internationale merkhouders en hun gevolmachtigden, waaronder bijvoorbeeld advocatenkantoren. Zij kunnen bij ons verzoeken indienen om op te treden tegen schendingen van hun rechten. Wij geven dan een beschikking af, en zetten deze uit binnen de Unie. Douanediensten in de hele EU zullen vervolgens partijen gefalsificeerde producten van zo’n fabrikant stopzetten, wanneer ze die aantreffen.”

“We voeren deze taak uit ter bescherming van het bonafide Europese bedrijfsleven. Het economisch nadeel als gevolg van merkvervalsing is enorm. Ter illustratie: in 2019 heeft onze dienst 1.100 processen-verbaal opgemaakt op dit vlak, met een opgetelde waarde van 62 miljoen euro. Wereldwijd gaan er in deze clandestiene handel vele miljarden om. Dat is waarom criminele netwerken in toenemende mate hun activiteiten verleggen naar namaak: de winsten zijn hoog, de pakkans, de straffen en de veiligheidsrisico’s relatief laag.”

“Marktspelers kunnen door counterfeiting ook serieuze imagoschade oplopen. Inbreukmakende goederen die als echt worden verkocht, voldoen veelal niet aan de strenge kwaliteits- en veiligheidseisen van de officiële producent. En tasten zo diens goede reputatie aan. Wij zijn zogenaamde designershirts tegengekomen die brandwonden op de huid veroorzaken, telefoonopladers die spontaan ontploffen, remschijven die het binnen de kortste keren begeven…”

“Voor onze dienst is het essentieel dat wij authentiek en nep kunnen onderscheiden. De industrie helpt ons onze kennis op dit punt te verbeteren. Zo verstrekken steeds meer ondernemers ons specificaties van hun producten, die wij opslaan in een beveiligde database. En een belangenorganisatie als REACT verzorgt trainingen voor de Douane en andere handhavingsdiensten, zodat we weten op welke kenmerken en afwijkingen wij moeten letten.”

“E-commerce is in korte tijd heel groot geworden, en het is geen geheim dat in al die miljoenen pakketjes die de EU binnenkomen veel namaak zit. De Douane houdt dan ook streng toezicht bij post- en koeriersbedrijven, waarbij we onder meer herkomst en routing van zendingen scherp in de gaten houden. Er wordt veel in beslag genomen, maar we kunnen niet alles controleren…”

“Consumenten gaan vaak voor goedkoop, en hebben doorgans geen idee van de gezondheids- en veiligheidsrisico’s die ze lopen door wat ze allemaal kopen bij verre webshops. Evenmin weten ze wat voor schimmige wereld er schuilgaat achter merkvervalsing. Ze denken: iedereen bestelt van alles online, dus het zal wel okay zijn. Het is hoog tijd dat mensen zich meer bewust worden van de negatieve impact van namaak.”

Dit interview werd eerder gepubliceerd in het jaaroverzicht ‘Douane Nederland in 2019’.

Navigeer verder en lees ook ‘Sportschoenen met een luchtje’.

Deel dit bericht