Stralend schroot zorgt voor opschudding

Meldingen van gevaarlijk hoge stralingsniveaus zijn een zeldzaamheid in de Nederlandse mainports. Voorjaar 2019 was het raak bij een terminal op de Maasvlakte: een inkomende container vol los gestort oud ijzer – met daarin een onbekende hoogradioactieve bron – bracht de gemoederen danig in beroering. Stralingsdeskundige Myke van der Pligt vertelt.

“In de inmiddels 17 jaar dat we ons als Douane met nucleaire detectie bezighouden, zijn we niet veel risicovolle ladingen tegengekomen. Maar deze zending sloopmetaal uit West-Afrika bracht ons meteen in de hoogste staat van paraatheid. Het gemeten stralingsniveau was dan ook bijna 0,5 Sievert/h, wat betekent dat je de kans loopt serieus ziek te worden, wanneer je er enkele minuten dichtbij staat. Tijd en afstand zijn op zo’n moment dan ook cruciaal: iedereen moet zo snel mogelijk uit de buurt van de container.”

“Toen het alarm afging en het stralingsniveau zo extreem bleek, hebben we direct onze collega’s van de ANVS gebeld. In overleg met hun heeft onze coördinator ter plekke de noodprocedure gevolgd die geldt voor dit soort omstandigheden. Samen hebben ze ervoor gezorgd dat zich geen onveilige situatie op de terminal heeft voorgedaan vanaf het moment van detectie. De bewuste container is op last van de ANVS naar een aparte plek voor gevaarlijke stoffen op de locatie verplaatst, die voor de veiligheid helemaal werd afgeschermd.”

“Een paar dagen later is het transport onder begeleiding van de ANVS naar een schrootbedrijf in de Botlek overgebracht voor verder onderzoek. Daar is met een grijper de stralingsbron tussen het metaalafval vandaan gehaald, op een veilige manier. Het bleek te gaan om een onderdeel van medische apparatuur, waarschijnlijk afkomstig van een radiologie-afdeling van een of ander ziekenhuis. Mensen in ontwikkelingslanden onderkennen helaas niet altijd het gevaar van dit soort zaken, en beschouwen het gewoon als handel… Het machineonderdeel zal waarschijnlijk in een speciaal vat zijn afgevoerd naar de COVRA, voor langdurige opslag. Daarmee is tenminste één potentieel risico voor mens en milieu weggenomen.”

Dit interview werd eerder gepubliceerd in het jaaroverzicht ‘Douane Nederland in 2019’.

Deel dit bericht