Voortdurend verkent de Douane de mogelijkheden van vernieuwende technologieën, werkmethoden en samenwerkingsverbanden. Zoals van smart seals, e-zegels voor de beveiliging van containers.

Voortdurend zoekt de Douane naar nieuwe wegen om zijn toezicht te vervolmaken en de controlelast voor handel en industrie te verlichten. Hiertoe beproeft de dienst baanbrekende technologieën, werkmethoden en samenwerkingsverbanden. Zo worden momenteel de mogelijkheden onderzocht van zogenoemde smart seals, die een ware revolutie kunnen teweegbrengen in de wereld van logistiek en transport.

Elektronische verzegelingen voor containers bestaan al vele jaren. Dikwijls betreft het devices die aan de buitenzijde op de deuren worden geplaatst – fors en log, met een keur aan functionaliteiten en daardoor nogal prijzig. Er komen echter hoe langer hoe meer kleinere types op de markt, die veelal binnenin de container worden bevestigd, minder functionaliteiten kennen en bijgevolg veel voordeliger zijn. De relatief lage aanschafwaarde maakt het voor marktpartijen aantrekkelijk om deze handzame modellen op grote schaal in te zetten voor tracking & tracing van goederenzendingen. Verwacht wordt dan ook dat deze slimme sensoren een nieuwe trend zullen ontketenen, en een explosie van data rond logistieke stromen. Die gegevens zijn natuurlijk relevant voor bedrijven die waken over de kwaliteit en veiligheid van hun producten, maar in potentie evenzeer voor douanediensten – er vanuit gaande dat ondernemers deze informatie willen delen met de overheid. Want de Douane zelf gaat niet in de tools investeren.

Sinds enkele maanden lift de Nederlandse douane mee met een experiment van een leverancier van zo’n smart seal. Deze heeft een aantal transportbedrijven bereid gevonden om zijn product te testen in de praktijk. Het apparaatje – ter grootte van een mobiele telefoon – registreert de miniemste verandering in temperatuur en lichtinval, plus het tijdstip waarop deze is waargenomen. En daarmee dus of een container op zijn reis van A naar B ongeautoriseerd is geopend. Nu nog kan de belanghebbende pas achteraf aflezen of er tijdens het vervoer iets ongewoons is voorgevallen, want het elektronische zegel is niet via wifi verbonden met internet. Als dit op termijn wel het geval is – wat zeker de ambitie is van de fabrikant – komt real time statusinformatie over de goederen in kwestie beschikbaar.

Evident is dat met deze internet-of-things-achtige oplossing mogelijk grote voordelen lonken voor de Douane. Die kan straks voor het eerst een actueel en betrouwbaar beeld krijgen van de fysieke integriteit van de inhoud van containers op weg naar Nederland: is er al dan niet contrabande bijgepakt? Denk hierbij bijvoorbeeld aan partijen smokkelsigaretten of verdovende middelen – de laatste worden nogal eens verstopt in bijvoorbeeld reefer containers met fruit uit Zuid-Amerika. Op basis van die kostbare kennis kan de dienst in de toekomst veel gerichter goederen uit de logistieke stromen verwijderen die daar niet in thuishoren. Het werk wordt immers een stuk makkelijker, als een geautomatiseerd systeem uitwijst welke van de 25.000 containers op een schip dat aanmeert in de Rotterdamse haven precies verdacht zijn.

Niet alleen stijgt zo de pakkans aanzienlijk voor criminelen die inbreuk maken op legitieme goederenketens, de Douane hoeft door zijn sterk verbeterde informatiepositie bovendien veel minder onnodige fysieke checks uit te voeren. De dienst kan zijn risicoprofielen verder aanscherpen, waardoor de kans op false positives – containers die ten onrechte voor een controle worden geselecteerd – afneemt. Evengoed zal het aantal false negatives dalen – containers die na aankomst op Nederlandse bodem ten onrechte hun weg mogen vervolgen. De Douane kan voortaan dus met een geruster hart goederen ongemoeid doorlaten, in de wetenschap dat het risico dat een ‘foute’ container door de mazen glipt bijzonder klein is. En dit zal natuurlijk ook het bedrijfsleven als muziek in de oren klinken.

In de nieuwe rubriek inNovatie laten we zien hoe de Douane uitkijkt naar en investeert in veelbelovende, grensverleggende hulpmiddelen die zijn medewerkers kunnen ondersteunen in hun werk. Uitgangspunt van de dienst is dat de menselijke factor altijd overheerst: ondanks het groeiende belang van technologie, is het de douanier die uiteindelijk de beslissingen neemt en verantwoordelijk blijft.

Deel dit bericht